Rys historyczny Płastu
Past powsta z potrzeby zorganizowania modziey dla suby narodowi ukraiskiemu. Biorc za podstaw organizacje skautowe, zaoyciel Pastu, dr. Oleksandr Tysowski opracowa unikalny system wychowawczy, ktуry cho by podobny do skautowego, to jednak mia wiele cech wasnych, odrуniajacych go od wikszoci skautowych organizacji na wiecie.
Zasada pastowania, opracowana przez Tysowskiego, zostaa opisana w ksiace ycie w Pacie - podrczniku, jaki od 70 lat wykorzystuj Paci.
AOdpowiednikiem terminu skauting ( ang. scouting ) - rozpoznanie, zostao ukraiskie sowo pasotwnie. Samo sowo Past pochodzi od nazwy Kozakуw zwanych pastunami i zajmujcych si rozpoznaniem.
Pierwszy etap pocztki (1911 1920)
W 1911 r studenci Petro Franko i Iwan Czmoa zaoyli pierwsze pastowe hurtki. Za oficjalny pocztek Pastu uwaa si dzie przysigi hurtka zaoonego przy Gimnazjum Akademicznym we Lwowie 12.kwietnia 1912 r. Zaoycielem hurtka by dr. Oleksandr Tysowski.
W 1913 r. odby si pierwszy zjazd przedstawicieli pastowych hurtkуw we Lwowie. Podczas zjazdu stworzono Organizacyjny Pastowy Komitet. Rуwnie w tym samym roku odby si pierwszy pastowy obуz wdrowny.
W 1914 r. wybucha pierwsza wojna wiatowa i wielu Pastуw wstpio do Ukraiskich Strzelcуw Siczowych ( ukraiski odpowiednik Legionуw Polskich przyp. tum)
W 1918 r Past kontynuuje swoj dziaalno oraz rozszerza zasig swojego dziaania na centraln i wschodni cz Ukrainy.
![]() Oleksandr Tysowskij |
![]() Petro Franko |
![]() Iwan Czmoa |
Drugi etap Odnowa Pastu (1920 1930)
Po upadku ukraiskiej pastwowoci Past odnawia swoj dziaalno na zachodniej Ukrainie, a pуniej take wrуd ukraiskiej emigracji na zachodzie. Do organizacji masowo wstpuje ukraiska modzie szkolna, wiejska oraz robotnicza. Zaczynaj wychodzi liczne pastowe publikacje, w tym oficjalnu organ organizacji Moode ytia. Ukazuje sie take ksika Oleksandra Tysowskiego - ycie w Pacie.
Do rozwoju Pastu przyczyni si take metropolita Szeptycki, ktуry podarowa Pastom ziemi na gуrze Sokу w Karpatach.
1928 r. -zabronienie dziaalnoci Pastu na Woyniu, a w 1930 - zabronienie dziaalnoci Pasta w Galicji.

Sokil mountain, year 1926
Trzeci etap za istnienie wasnego narodu (1930 1944)
W tym okresie w Galicji Past pracuje nielegalnie pod kierownictem konspiracyjnego Pastowego Centrum. Praca jest prowadzona poprzez Komisj Wychowawczych orodkуw., Ojczyst Szko oraz publikacj czasopisma Ognie.
Wadze polskie karz za wszelk dziaalno Pastu, min. poprzez wizienie czonkуw organizacji w obozie w Berezie Kartuskiej.
W 1939 r. wybucha wojna. Past prуbuje odnowi swoj dziaalno, jednak niemieckie wadze okupacyjne nie zezwalaj na dziaalno organizacji, wic praca nadal odbywa si konspiracyjnie.
Czwarty etap. Druga odnowa Pastu, Wielkie zadania (1945 1950)
Po wojnie ogromna ilo Ukraicуw znalaza si poza granicami kraju. W wielu miejscach wiata powstaj pastowe hurtki. Na czele stoi Gуwna Pastowa Starszyna w Monachium. Past dziaa w krajach pуnocnej i poudniowej ameryki, Australii i wielu pastwach europejskich.
Pity etap rozkwit Pastu na nowych miejscach (1950 1989)
Poczwszy od 1950 r Past rozpocz intensywn dziaalno w nowych miejscach ycia ukraiskiej emigracji takich jak Australia, Argentyna, Kanada. Wielka Brytania, Niemcy i USA. Odbywaj si pastowe zajcia, kursy, obozy wychowawcze i specjalistyczne. Wydawane s pisma takie jak Ogie Orlej Rady, W drog z Junactwem, dla Nowactwa wydaje si miesicznik Gotujs, dla Junactwa Junak, a dla starszych Pastunуw i Seniorуw Pastowy Szlak.
Szуsty etap. Odrodzenie Pastu na niepodlegej Ukrainie
W kocu lat 80 XX stulecia w ZSRR zmienia si sytuacja. Wadza zwikszya wolno sowa i uatwia kontakty z zagranic. Powstao wiele organizacji, jakie sprzyjay narodowemu odrodzeniu.
Dziki pracy rуnych osуb i wsparciu niektуrych organizacji zostay stworzone pastowe grupy, dziaajce w rуnych rodowiskach i miejscowociach. Ju w 1990 r dziaay one w ucku, w Kijowie, Doniecku, ale pierwszym miejscem, w ktуrym Past odnowi sw dziaalno by Lwуw i okolice, gdzie rada miejska zatwierdzia statut organizacji ju 22 lutego 1990 r


